وقتی صحبت از درمان بیخوابی یا آرامسازی ذهن میشود، تقریبا همیشه دو نام بیشتر از بقیه به گوش میرسد؛ ملاتونین و کلونازپام. یکی مکملی طبیعی است که چرخه خواب را تنظیم میکند و دیگری دارویی تخصصی با اثر سریع بر اضطراب و تنشهای شدید.
آخرین بروزرسانی:
29 اسفند 1404آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
ملاتونین بهتر است یا کلونازپام؟ تفاوت بهترین مکملهای خواب
اختلالات خواب در کنار مشکلات اضطرابی از شایعترین چالشهای زندگی مدرن محسوب میشوند و بسیاری از افراد برای حل این مشکلات به سراغ داروها یا مکملهای مختلف میروند. ملاتونین و کلونازپام دو گزینه رایج هستند که هرکدام تاثیر، نحوه عملکرد و عوارض خاص خود را دارند. اگرچه هردو میتوانند به بهبود خواب و آرامسازی کمک کنند، اما از نظر کاربرد پزشکی، وابستگی و نحوه مصرف کاملا با یکدیگر تفاوت دارند.
ملاتونین هورمونی طبیعی بوده که بدن هنگام تاریکی آن را ترشح میکند و مانند یک ساعتساز در تنظیم چرخه خواب و بیداری نقش دارد. زمانی که شب فرا میرسد، غده صنوبری ترشح ملاتونین را افزایش میدهد و به مغز پیام میدهد که زمان استراحت نزدیک شده است. این هورمون دمای بدن را کاهش میدهد، فعالیتهای غیرضروری را کند میکند و ذهن را آرامتر میسازد.
کاهش طبیعی ملاتونین در اثر افزایش سن، نورهای مصنوعی، سبک زندگی پرتنش و کارهای شیفتی موجب شده بسیاری از افراد برای منظمکردن خواب خود از این مکمل استفاده کنند. این دارو اغلب برای موارد زیر تجویز یا توصیه میشود:
استفاده از ملاتونین اصول خاص خود را دارد:
در صورت مصرف صحیح، ملاتونین اغلب خطری به همراه ندارند؛ اما ممکن است برخی عوارض خفیف ایجاد نماید:
عوارض جدی بسیار نادر هستند، اما در بارداری به طور معمول توصیه نمیشود مگر با نظر پزشک.
کلونازپام دارویی از خانواده بنزودیازپینهاست و بهطور مستقیم روی سیستم عصبی مرکزی اثر میگذارد. این دارو با افزایش فعالیت نوروترانسمیتر GABA، شدت اضطراب، تنش عضلانی، تشنج و حملات پانیک را کاهش میدهد. برخلاف ملاتونین که یک هورمون طبیعی است، کلونازپام یک داروی آرامبخش قوی به شمار میرود و تنها با نسخه پزشک قابل تهیه است.
پزشکان این دارو را اغلب در موارد زیر تجویز میکنند:
به دلیل تاثیر قوی آن روی فعالیت مغز، مصرف طولانیمدت اغلب توصیه نمیشود.
برای مصرف ایمن این دارو رعایت چند نکته ضروری است:
از رایجترین عوارض کلونازپام میتوان به موارد زیر اشاره داشت:
عوارض نادر اما جدی
کلونازپام حتی در مصرف کوتاهمدت میتواند منجر به وابستگی جسمی و روانی شود. استفاده مداوم منجر به ایجاد تحمل دارویی شده و فرد پس از مدتی نیاز به دوزهای بالاتر پیدا میکند. به همین دلیل پزشکان اغلب آن را برای دورههای محدود تجویز مینمایند.
این مقاله را از دست ندهید: قرص راملتئون؛ داروی خواب جدید با روشی متفاوت
انتخاب بین این دو داروی خواب کاملا به نوع مشکل خواب شما برمیگردد:
ملاتونین از نظر ایمنی و سازگاری با بدن انتخاب مناسبتری محسوب میشود. این مکمل بدون ایجاد وابستگی کمک میکند چرخه خواب تنظیم شود. بیشتر کسانی که از بیخوابی ناشی از نور گوشی، کار زیاد یا تغییر رژیم خواب رنج میبرند با ملاتونین نتیجه خوبی میگیرند.
در این شرایط پزشک ممکن است کلونازپام را برای مدت کوتاه توصیه نماید. این دارو قادر است در مدت کوتاه اضطراب شدید را کنترل کند، اما بههیچوجه نباید بدون نسخه پزشک مصرف شود.
از نظر علمی، ملاتونین دارویی خواب آور بوده که اثر ماندگارتری دارد. کلونازپام نمیتواند راهحل دائمی بیخوابی باشد؛ چرا که وابستگی، تحمل دارویی و عوارض زیادی دارد. برای خرید کپسول فوکوس پلاس کلیک کنید.
ترک سریع این دارو میتواند خطرناک باشد. علائم ترک شامل:
کمکردن دوز باید طی هفتهها یا ماهها و با نظارت کامل پزشک انجام گیرد.
در برخی موارد پزشکان متخصص ممکن است این دو را باهم تجویز کنند، اما ترکیب آنها میتواند خوابآلودگی شدید ایجاد نماید. مصرف همزمان بدون نسخه، کاملا بیخطر نیست. هر دو روی سیستم عصبی اثر آرامبخش دارند و احتمال تداخل افزایش مییابد.
در نهایت، ملاتونین و کلونازپام هر دو میتوانند به بهبود کیفیت خواب یا کاهش اضطراب کمک نمتیند، اما هدف و عملکرد آنها کاملا متفاوت از یکدیگر است. ملاتونین یک هورمون طبیعی بوده که کمک میکند چرخه خواب دوباره منظم شود، در حالی که کلونازپام دارویی تخصصی برای درمان اضطراب شدید، تشنج یا حملات پانیک است.
انتخاب بین این دو باید بر اساس شرایط جسمی، شدت مشکل و نظر پزشک انجام گیرد. در صورتی که بیخوابی شما خفیف است، ملاتونین گزینه مناسبی خواهد بود. اما در موارد اضطراب شدید، کلونازپام تنها تحت نظر پزشک و برای مدت کوتاه مجاز است.
خواب سالم از تغییرات سبک زندگی شروع میشود؛ دارو تنها بخش کوچکی از درمان است. تنظیم نور محیط، ورزش منظم، دوری از کافئین در عصر و مدیریت استرس بسیاری از مشکلات را بدون دارو برطرف میکنند. اگر مشکل خواب شما ادامهدار است، بهترین کار مراجعه به پزشک یا روانپزشک است تا درمان مناسب انتخاب گردد.
خیر. ملاتونین بهطور طبیعی در بدن وجود دارد و اغلب اعتیادآور نیست. به همین دلیل برای استفاده کوتاهمدت یا تنظیم چرخه خواب گزینهای ایمن محسوب میشود.
بهطور کلی توصیه نمیشود مگر با تجویز پزشک. هر دو اثر آرامبخش دارند و مصرف همزمان ممکن است منجر به بروز خوابآلودگی شدید یا کاهش هوشیاری شود.
افراد باردار، شیرده و کسانی که داروهای خاصی مانند رقیقکنندههای خون مصرف میکنند باید پیش از استفاده با پزشک مشورت نمایند.
ترک این دارو باید کاملا تدریجی و تحت نظر پزشک انجام شود. قطع ناگهانی ممکن است منجر به بروز تشنج، اضطراب شدید یا بیخوابی حاد شود.
مصرف آن برای کودکان باید حتما با نظر پزشک باشد؛ چرا که هورمونها در رشد کودکان نقش مهمی دارند.
.jpg)
ثبت دیدگاه