گرفتگی رگ سیاتیک یکی از دردناکترین شرایطی است که یک فرد ممکن است تجربه نماید. اما برای رهایی از این درد چه کنیم؟ آیا درمانهای خانگی جواب میدهند؟
آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
سریعترین روشهای درمان گرفتگی رگهای سیاتیک

رهایی سریع از درد تیرکشنده و فلجکننده ناشی از گرفتگی رگ سیاتیک، تنها در گرو مصرف مسکن نیست؛ بلکه نیازمند انجام همزمان پروتکل رفع فشار است. سریعترین پاسخ به نیاز بدن شما ترکیبی از استراحت فعال نه مطلق، استفاده از کمپرس سرد در 48 ساعت اول برای کاهش التهاب حاد و انجام حرکات کششی اصلاحی عضله پیریفورمیس است.
برخلاف تصور عموم، خوابیدن طولانی در بستر باعث خشک شدن عضلات و تشدید فشار بر عصب میشود. در صورتی که درمان قطعی میخواهید، باید التهاب ریشه عصب را هدف قرار دهید، نه فقط سیگنال درد را.
آنچه در اصطلاح عامیانه به عنوان گرفتگی رگ سیاتیک شناخته میشود، در حقیقت گرفتگی رگ خونی نیست؛ بلکه تحت فشار قرار گرفتن یا التهاب ضخیمترین عصب بدن (عصب سیاتیک) است که به طور معمول بر اثر بیرونزدگی دیسک یا سفتی عضلات باسن رخ میدهد.
به عبارتی دیگر، سیاتیک یک رگ خونی نیست که بگیرد؛ یک شاهراه عصبی است. وقتی دیسکهای بین مهرهای بهویژه L4-L5 یا L5-S1 دچار فتق میشوند، مواد ژلاتینی داخل دیسک به ریشههای عصبی فشار میآورند.
در موارد دیگر، عضلهای کوچک در باسن به نام پیریفورمیس دچار اسپاسم شده و عصب را له میکند. این فشار مکانیکی منجر به ارسال سیگنالهای درد الکتریکی از کمر به پایین پا میشود. درک این روند برای انتخاب بهترین روشهای درمان گرفتگی رگ سیاتیک مهم است؛ چرا که درمان فشار دیسک با درمان گرفتگی عضلانی متفاوت است.

مدیریت فاز حاد درد با قانون یخ، وضعیت صحیح خواب و حرکت محدود انجام میگیرد. هدف، کاهش طوفان التهابی در اطراف عصب است. در سه روز اول که درد گرفتگی رگ سیاتیک به اوج میرسد، بافتهای اطراف عصب به شدت ملتهب هستند. تحقیقات جدید نشان دادهاند که گرم کردن ناحیه در این مرحله که اشتباه رایجی است میتواند تورم را بیشتر نماید.
بستههای یخ ژلهای را هر 2 ساعت به مدت 15 دقیقه روی ناحیه دردناک (اغلب پایین کمر یا باسن) قرار دهید. این کار سرعت هدایت عصبی درد را کند کرده و ورم را میخواباند.
به پشت بخوابید و یک بالش زیر زانوهایتان بگذارید، یا به پهلو بخوابید و بالشی بین دو زانو قرار دهید. این پوزیشن، انحنای طبیعی ستون فقرات را حفظ نموده و فضای کانال نخاعی را باز میکند.
استفاده از داروهای ضدالتهابی غیر استروئیدی (NSAIDs) همچون ایبوپروفن یا ناپروکسن، نه فقط برای درد، بلکه برای کاهش شیمیایی التهاب اطراف عصب ضروری است.
کششهای اختصاصی عضلات همسترینگ و چرخش خارجی لگن، فشار مکانیکی را از روی عصب برمیدارد و جریان خون اکسیژنرسان را افزایش میدهد.
به منظور رفع گرفتگی رگ سیاتیک، باید فضا ایجاد کنید. تصور کنید پایتان روی شلنگ آب است؛ تا پا را برندارید، آب جریان نمییابد. ورزشهای زیر دقیقاً همین کار را با عصب انجام میدهند:
به پشت بخوابید. زانوی سمت دردناک را با دست گرفته و به آرامی به سمت قفسه سینه بکشید. 30 ثانیه نگه دارید. این حرکت به طور مستقیم مهرههای کمری را از هم باز میکند.
این حرکت یوگا، قاتل دردهای ناشی از سندرم پیریفورمیس است. با باز کردن لگن، عضلهای که روی عصب نشسته را شل میکند.
روی صندلی بنشینید، سر را پایین بیاورید و همزمان پای دردناک را صاف کنید. سپس سر را بالا داده و زانو را خم نمایید. این حرکت موجب لغزش عصب در کانال خود شده و چسبندگیها را آزاد میکند.
در صورتی که هنگام ورزش درد تیز و الکتریکی حس کردید، بلافاصله متوقف شوید. درد کششی خوب است، اما درد تیز نشانه آسیب است.
این مقاله را از دست ندهید: از فواید تا عوارض کپسول آرتروبست نوتری بست

زمانی که درمانهای محافظهکارانه پس از 6 هفته شکست میخورند، پزشکی مداخلهای با تزریقات استروئیدی یا روشهای غیرتهاجمی دیسک وارد عمل میشود.
پزشکان متخصص ستون فقرات در سالهای اخیر از پروتکلهای تهاجمی فاصله گرفتهاند. یکی از بهترین روشهای درمان گرفتگی رگ سیاتیک در فاز پزشکی، استفاده از تزریق ترانسفورامینال است. در این روش، پزشک با هدایت دستگاه فلوروسکوپی، داروی ضدالتهاب قوی را دقیقاً در محل ریشه عصب (جایی که دیسک بیرون زده) تزریق میکند.
از سوی دیگر، استفاده از داروهای خانواده گاباپنتینوئیدها (مانند گاباپنتین یا پره گابالین) که فعالیت الکتریکی غیرطبیعی اعصاب را تعدیل میکنند، بسیار رایج است. توجه کنید که این داروها مسکن نیستند، بلکه تثبیتکننده غشای سلولهای عصبی هستند و لازم است با تجویز پزشک مصرف گردند.
| روش درمان | میزان اثرگذاری فوری | اثرگذاری طولانیمدت | نیاز به بستری |
|---|---|---|---|
| فیزیوتراپی و منوآل تراپی | متوسط | بسیار بالا | خیر |
| تزریق استروئید اپیدورال | بسیار بالا (سریع) | متوسط (موقت) | خیر (سرپایی) |
| لیزر درمانی پرتوان | بالا | بالا | خیر |
| طب سوزنی | متوسط | متوسط | خیر |
| جراحی میکرودیسک کتومی | قطعی | بسیار بالا | بله |
رژیم غذایی ضدالتهابی میتواند فرآیند بهبود را تا 30% تسریع کند. حذف قند و افزودن امگا3 و زردچوبه ضروری است.
شما نمیتوانید با خوردن فستفود انتظار داشته باشید التهاب بدنتان فروکش کند. برای کمک به رفع گرفتگی رگ سیاتیک، بدن شما به مواد غذایی زیر نیاز دارد:
این ماده معدنی یک شلکننده طبیعی عضلات است. مصرف آجیلها و سبزیجات برگ سبز به کاهش اسپاسمهای عضلانی اطراف عصب کمک میکند.
برای ترمیم غلاف میلین (پوشش محافظ اعصاب) مهم است.
مطالعات نشان دادهاند اثر ضدالتهابی کورکومین با برخی داروها برابری میکند.
دیسکهای بین مهرهای عمدتا از آب تشکیل شدهاند. هیدراته ماندن به حفظ ارتفاع دیسک و کاهش فشار کمک میکند. برای خرید کپسول آرتروبست کلیک کنید.

جراحی آخرین راه است و تنها زمانی توصیه میشود که علائم خطرناک عصبی مثل افتادگی مچ پا یا بیاختیاری بروز کند. ترس از جراحی نباید مانع درمان صحیح شود، اما باید بدانید 90% افراد مبتلا به گرفتگی رگ سیاتیک بدون جراحی خوب میشوند.
جراحیهایی مانند میکرودیسککتومی (برداشتن تکه کوچک دیسک بیرونزده) یا لامینکتومی (برداشتن بخشی از استخوان مهره) امروزه با برشهای بسیار کوچک و میکروسکوپی انجام میشوند. علائم هشداردهنده که نیاز به جراحی فوری دارند:
استفاده از روشهای چندجانبه برای درمان، مزایای زیر را به همراه دارد:
در نهایت، برای درمان گرفتگی رگ سیاتیک علاوه بر اینکه باید صبوری کنید لازم است به برنامه درمانی ترکیبی خود نیز پایبند باشید. حالا اطلاعات کاملی از آناتومی، راهکارهای اورژانسی، ورزشهای اصلاحی و گزینههای پزشکی دارید.
فراموش نکنید که بدن انسان قدرت ترمیم بالایی دارد، به شرطی که موانعی مثل فشار و التهاب را از سر راهش بردارید. به جای امتحان کردن درمانهای عجیب و غریب، روی روشهای اصولی که در این مقاله بررسی شد تمرکز کنید تا سلامت ستون فقرات خود را برای تمام عمر بیمه کنید.

بله، پیادهروی آرام روی سطح صاف یکی از بهترین روشهای درمان گرفتگی رگ سیاتیک است. این کار منجر به ترشح اندورفین و کاهش التهاب میشود، اما نباید تا حد ایجاد درد شدید ادامه یابد. گامهای کوتاه بردارید.
در موارد حاد، درد اغلب طی 4 تا 6 هفته با درمانهای محافظهکارانه بهبود مییابد. در صورتی که علت بیرونزدگی دیسک باشد، جذب شدن مایع دیسک توسط بدن ممکن است چند ماه زمان ببرد، اما درد خیلی زودتر فروکش میکند.
شبها در راستای ترشح کمتر هورمونهای ضدالتهابی طبیعی بدن (کورتیزول) و همچنین عدم تحرک که باعث تجمع مایعات التهابی در ناحیه کمر میشود، فشار روی عصب افزایش یافته و درد گرفتگی رگ سیاتیک بیشتر حس میشود.
ماساژ بافت عمیق اگر توسط متخصص انجام شود مفید است، اما ماساژ مستقیم روی ناحیه ملتهب یا ضربه زدن به عصب میتواند وضعیت را بدتر کند. هدف ماساژ باید شل کردن عضلات سفت اطراف عصب باشد، نه فشار بر خود عصب.
منبع: my.clevelandclinic.org
ثبت دیدگاه